Bắt đầu đào tạo chuyên gia tư vấn hướng nghiệp

"... Chúng ta đang thiếu một khung chính sách về giáo dục hướng nghiệp và chưa có đội ngũ được đào tạo về tư vấn hướng nghiệp và tư vấn học đường...".

PGS.TS Nguyễn Thị Mỹ Lộc, chủ nhiệm khoa Sư phạm (ĐHQG Hà Nội) đã nhận định như thế tại hội thảo "Đối thoại Pháp- về các vấn đề và hướng đi của khoa học và giáo dục hướng nghiệp", tổ chức tại Hà Nội ngày 11-1.

Cần 10.000 chuyên gia tư vấn hướng nghiệp

Liên tục những năm qua, trường CĐ Công nghiệp Hà Nội thu hút được lượng thí sinh đăng ký dự thi rất cao so với chỉ tiêu tuyển sinh, tỷ lệ "chọi" vào trường cao hơn cả các trường ĐH cùng khối ngành. Ở đầu ra, trường cũng là một trong những cơ sở đào tạo có tỷ lệ SV tốt nghiệp tìm được việc làm và có việc đúng chuyên môn được đào tạo cao nhất trong cả nước...

Ông Hà Xuân Quảng, Hiệu trưởng trường CĐ Công nghiệp Hà Nội tự đánh giá, kết quả đó một phần quan trọng là do nhà trường đã xác định đúng vai trò của công tác hướng nghiệp, tư vấn việc làm cho SV thông qua nhiều hoạt động cụ thể như tư vấn chọn nghề, bồi dưỡng các kỹ năng tự tạo việc làm, kỹ năng tìm việc, phát triển quan hệ với các cơ sở sử dụng lao động, xây dựng hệ thống thông tin về đào tạo, trợ giúp tìm việc làm...

Kinh nghiệm của ông Quảng và trường CĐ Công nghiệp Hà Nội là cần phải có bộ phận chuyên trách làm công tác hướng nghiệp và tư vấn nghề bên cạnh đội ngũ GV cũng phải có khả năng tư vấn nghề nghiệp cho HSSV.

Tương tự, tại trường THPT dân lập Đinh Tiên Hoàng (Hà Nội), một quy trình GDHN đã được hình thành và thực hiện có hiệu quả, 100% của trường được hướng nghiệp. Theo ông Nguyễn Tùng Lâm, hiệu trưởng nhà trường, quy trình GD hướng nghiệp của trường gồm năm bước, từ bước 1: tạo nhận thức đúng về nghề nghiệp tương lai cho HS và cha mẹ HS, bước 2: HS tự đánh giá về bản thân, tự chọn một số nghề mà mình thích và cho rằng phù hợp với bản thân,  bước 3: Trung tâm tư vấn phối hợp với giáo viên chủ nhiệm tìm hiẻu HS và tham gia định hướng cho HS, bước 4: HS tự lựa chọn nghề, và cuối cùng bước 5: Hoàn thiện việc lựa chọn nghề chính thức. Quy trình này được phân bổ theo thời gian học tập của HS, kéo dài đến cả sau khi HS đã có kết quả thi ĐH, CĐ, THCN...

Trường có một văn phòng tư vấn với bốn biên chế vừa làm công tác TVHN vừa làm tư vấn giáo dục. Nhưng không phải cơ sở giáo dục nào cũng làm được như hai trường kể trên: quan tâm và đầu tư thích đáng cho công tác hướng nghiệp, tư vấn việc làm đối với người học.

Trao đổi tại hội thảo, Thứ trưởng bộ GD&ĐT Trần Văn Nhung cho biết: chỉ tính riêng trong hệ thống giáo dục phổ thông và ĐH mà chúng ta hiện có, với nhu cầu mỗi trường cần có ít nhất một cán bộ được đào tạo về GD và TVHN, thì nhân lực cho công tác này đã cần tới trên 10.000 người.

Chưa kể hiện nay trong cả nước còn có hơn 300 trung tâm kỹ thuật tổng hợp- hướng nghiệp với nhu cầu cần có từ 2-3 người được đào tạo chính quy, chuyên sâu về GD, TVHN. Trong khi hiện nay, chúng ta chưa có hệ thống đào tạo các chuyên gia GD, TVHN cũng như chưa thiết lập được các trung tâm nghiên cứu khoa học một cách hệ thống về vấn đề này. Ông Nhung cũng đánh giá, không chỉ thiếu về nhân lực, công tác HN trong nhà trường các cấp ở VN hiện nay còn thiếu và yếu về công nghệ, phương pháp tổ chức, chính sách, thông tin...

PGS.TS Nguyễn Danh ánh (Viện trưởng Viện nghiên cứu, Đào tạo và tư vấn KHCN) cũng cho rằng theo quan điểm mới, hướng nghiệp giờ đây không chỉ gắn với khâu chọn nghề của HS phổ thông mà còn phải gắn với khâu thích ứng nghề ở các cơ sở đào tạo, các doanh nghiệp. Vì vậy, công tác hướng nghiệp không chỉ được tiến hành ở tất cả các loại trường học mà còn thực hiện ở các cơ quan, cơ sở sản xuất kinh doanh- hướng nghiệp từ khi HS bắt đầu đến trường THCS, THPT đến khi các em có một nghề trong tay, không chỉ tiến hành với thế hệ trẻ mà cần cả cho người lớn tuổi không có nghề hoặc phải thay đổi nghề...

Bắt đầu tính chuyện đào tạo chuyên gia?

Trước thực trạng công tác GD, TVHN hiện nay, ông Nguyễn Danh ánh đề nghị cần thực hiện đồng thời một số giải pháp như huy động toàn xã hội và công tác hướng nghiệp, đặc biệt là các phương tiện thông tin đại chúng, tạo ra nhiều hướng phân luồng HS sau từng bậc học...

Theo ông Nguyễn Hùng, giám đốc Trung tâm Lao động- Hướng nghiệp (Bộ GD&ĐT), một trong những vấn đề cần giải quyết ngay để thực hiện tốt công tác hướng nghiệp, nhất là cho HS phổ thông, là phải bồi dưỡng kiến thức, kỹ năng, phương pháp HN cho đội ngũ GV các môn học để lòng ghép ngay trong quá trình dạy học. Kế đến là đào tạo đội ngũ GV chuyên trách TVHN một cách bài bản. Tối thiểu mỗi trường phổ thông cần một chuyên gia hướng nghiệp. Riêng hệ thống 300 trung tâm Kỹ thuật tổng hợp- hướng nghiệp trong cả nước cần được đầu tư một phòng TVHN với trang thiết bị theo đúng tiêu chuẩn và có ít nhất từ 2-3 chuyên gia...

Có thể coi là nhạy bén trước nhu cầu đào tạo cán bộ GDTVHN, khoa Sư phạm (ĐHQG HN) đang nghiên cứu xây dựng chương trình và kế hoạch đào tạo những chuyên gia trong lĩnh vực TVGD học đường.

PGS.TS Nguyễn Thị Mỹ Lộc, chủ nhiệm khoa khẳng định: Thực tế đòi hỏi đã đến lúc phải xây dựng chuyên ngành GDHN với tư cách là một chuyên ngành đào tạo ĐH, sau ĐH, nghiên cứu và chuyển giao trong hệ thống giáo dục ĐH VN. Trước mắt, với khoảng cách khá lớn trong đào tạo chuyên gia và nghiên cứu khoa học về GDTVHN giữa VN và các nước, hợp tác quốc tế để chuyển giao các ý tưởng, công nghệ, phương pháp đào tạo nhân lực và nghiên cứu về GDTVHN là con đường ngắn và hiệu quả nhất giúp sớm thực hiện được mục tiêu này.

GS.TSKH Vũ Minh Giang, Phó giám đốc ĐHQG HN, khẳng định ĐHQG HN sẽ tạo mọi điều kiện thuận lợi để triển khai các chương trình hợp tác trong nghiên cứu và đào tạo về GDTVHN, đặc biệt là dự án đào tạo chuyên gia ngành này của khoa Sư phạm. Ông Giang cho biết: Dự án này sẽ khởi đầu bằng các chương trình đào tạo chuyên gia HN trình độ ĐH tại ĐHQG HN theo tiêu chuẩn quốc tế cùng với kế hoạch thành lập một trung tâm ứng dụng và nghiên cứu khoa học liên ngành về GD và TVHN, không chỉ phục vụ cho nhu cầu trong nước mà còn đóng góp cho các nước khu vực.

Theo THANH HÀ - tuoitre.com.vn

Ý kiến bạn đọc__________________________________________________________________________